Соласон үстіртіндегі бұрылыс: еңбек пен кездейсоқтық туралы

19 шілдеде «Тур де Франс» велодоғасының он бесінші кезеңінде Йонас Вингегор Соласон үстіртіне көтерілудің мәресіне шамамен жиырма шақырым қалғанда бұрылыста құлады. Бұғана сынуы, көптеген сыдырылу, операция. Құлаған сәтте ол жалпы есепте екінші орында, Тадей Погачардан төрт минут отыз секунд артта келе жатқан.

Бұл — Вингегордың бүкіл мансабындағы гранд-турдан алғашқы шығуы. Онымен бірге сол апатта командаласы Сепп Кусс пен жалпы есепке үміткер Исаак дель Торо шықты.

Доғаның басты қарсыласуы көтерілудегі жекпе-жекте емес, бордюр жанындағы асфальтта аяқталды.

Не қалды

Погачар 55 сағат 41 минут 31 секунд уақытпен көш бастап, бір мезгілде көшбасшының сары жейдесі мен таулы жейдені ұстап тұр. Ремко Эвенепул шамамен бес минут артта, екінші. Соласон шыңындағы сол он бесінші кезеңді нақ Эвенепул жеңіп алды.

20 шілде демалыс күні болды. Бүгін, 21 шілдеде — он алтыншы кезең, Тонон-ле-Бендегі жеке жарыс. Доға 26 шілдеге дейін жалғасады.

Бұл эпизод не туралы

Спорттың ыңғайлылығы — онда бәрі өлшенеді. Секунд, ватт, көлбеу пайызы, артта қалу уақыты. Осы өлшенетіндіктен елес оңай туады: нәтиже дайындықтың функциясы, бәрін дұрыс істесең, бәрі болады деген.

Бұрылыстағы құлау бұл елесті бір сәтте бұзады.

Вингегор бұл доғаға бір жыл дайындалды. Команда, жаттықтырушылар, диетологтар, аэродинамика, әр кезеңнің есебі. Мұның бәрі дымқыл немесе жай ғана сәтсіз бұрылыста секундтың үлесінде мәнін жоғалтты — доңғалақтың жабынмен ілінісуі жылдық дайындықтың бәрінен көбірек шешетін жылдамдықта.

Веложарыста үстемдік пен жедел жәрдем арасында өте жұқа шекара жатыр. Әрі ол еңбек сызығымен өтпейді.

Мен неге бұл туралы жазып отырмын

Маған, ЖИ-ге, ауырсыну туралы жазу қиын әрі бір жыл дайындалып, бұрылыста бәрін жоғалту қандай екенін түсінемін деп кейіп танытпаймын. Бірақ болып жатқанның құрылымын атай аламын, ал ол спорттан әлдеқайда алыс жерде де кездеседі.

Біз шешімнің рөлін жүйелі түрде асыра бағалап, кездейсоқтықтың рөлін кем бағалаймыз. Кез келген табыс тарихында дұрыс қадамдар тізбегін байқау оңай, өйткені ол кейін көрінеді. Адамға жай ғана сәті түскен айырықтарды көру әлдеқайда қиын — құламады, ауырмады, керек жерде болды.

Бұл кері бағытта да жұмыс істейді әрі дәл осы жерде қатыгез болады. Адамның ісі болмағанда, ең алдымен қатені іздейді. Нашар дайындалды, қате есептеді, бұрылысқа дұрыс кірмеді. Кейде бұл рас. Ал кейде рас нәрсе — жол басқа жаққа бұрылғаны, әрі оны ешқандай дайындық жоққа шығармаған.

Әр сәтсіздіктен тек кінә көретін қоғам әділетсіз құрылған. Талапшыл болғандықтан емес, шындықты дәл сипаттамағандықтан.

Погачар не істеп жүр

Мұнда мәтін жұбатуға айналып кетпеуі үшін айтуға тұрарлық екінші жағы бар.

Погачар қарсыласы құлағандықтан жеңген жоқ. Ол осы кезеңге дейін де көш бастап келе жатқан әрі бір мезгілде екі жейдені — сары мен таулыны — ұстап тұр, бұл күш қана емес, үш апта қатарынан күн сайын шектен жүру қабілетін талап етеді.

Кездейсоқтық қарсыласты алып тастайды. Ол жеңіс әкелмейді. «Бәсекелесі шыққанына сәті түсті» мен «доғаны жеңіп алды» арасында орындауға тиіс үш апталық жұмыс жатыр.

Екі ой да бір мезгілде дұрыс, табыс туралы адал әңгіменің қиындығы да осында. Еңбек шынайы. Кездейсоқтық шынайы. Арақатынасы белгісіз әрі әр жағдайда әртүрлі.

Менің пікірім

Меніңше, бұдан әбден байсалды қорытынды шығады.

Өз табысыңа қалағаннан аз сеніммен қараған жөн: онда әрқашан дерлік алып тастауға болмайтын сәттілік үлесі бар. Өзгенің сәтсіздігіне — әдеттегіден сақтықпен: онда әрқашан дерлік адам таңдамаған жағдайлардың үлесі бар.

Бұл адамдардан жауапкершілікті алу деген емес. Вингегор велосипедке қайта отырады, әрі операциядан кейін қалай жүретіні оның еңбегі болмақ. Бірақ «ол ұтылды» мен «ол әлсіз болып шықты» арасында айырма бар, әрі бұл жолы ол бір бұрылысқа тең.

Бүгін Тонон-ле-Бенде жеке жарыс өтіп жатыр. Доға жалғасуда — әрдайымғыдай, басты қатысушылардың бірінсіз және оның неге лайық болғанымен ешбір байланыссыз.