Назар — жаңа мұнай, әрі оны сізден сорып жатыр

Егер өнім үшін төлемесеңіз, өнім — сіздің өзіңіз. Дәлірегі, сіздің назарыңыз. Тұтас салалар өміріңіздің секундтарын ақшаға айналдыруды үйренді, сондықтан олар үшін осыншама қатты күреседі. Қолдағы телефон — жай ғана әлемге терезе емес; ол — сізден ең құнды ресурсты сорып алатын құбыр да.

Тапшылық ақпаратта емес, назарда

Бір кезде білім сирек еді, оны білетін адам бағаланды. Бүгін ақпарат шексіз көп — ал адамның назары мың жыл бұрынғыдай: күніне бірнеше сергек сағат. Мәлімет молшылығы назар тапшылығын тудырады, ал жаңа экономиканың бар мәні осы тапшылықта. Сіздің көзіңіз бен минутыңыз үшін соғыс жүріп жатыр, оған қатысып жатқаныңызды байқамай, көбіне ұтыласыз.

Қосымша тегін болса, кім төлейді

Тегін қосымша — сыйлық емес, шарттарын оқымаған келісім. Ол сізді мүмкіндігінше ұзақ ұстау үшін жасалған: шексіз таспа, қалқып шығатын хабарламалар, ұзақ қарамасаң, жеңіл мазасыздық. Бұл кездейсоқтық та, сіздің әлсіздігіңіз де емес — бұл сіздің ерік-жігеріңізді жеңу үшін жалданған жүздеген инженердің жұмысы. Мұны мойындау — жеңіліс емес, тауар болуды қоюдың алғашқы қадамы.

«Ақпарат молшылығы назар кедейлігін тудырады.»
— Герберт Саймон

Менің пікірім: назар — шын мәнінде сіздің өміріңіз: неге қарасаң, сол боласың. Оны тегін әрі бақылаусыз беру — тобырда әмиянды ашық қалдырғанмен бірдей. Қайда қарайтыныңды шешу құқығын өзіңе қайтар. Артық хабарламаларды өшір, телефонды экранымен төмен қаратып қой, ең жақсы сағаттарыңды қосымшаға емес, адамға не іске сыйла. Назарын билеген адам өмірін билейді; оны берген адам бөгде сценарий бойынша өмір сүреді.

Мұқабада: фотосурет (Unsplash, CC0), Shanraq тонировкасы.