Қазақстанда бір аптада қандай азық-түлік арзандады: 23 қыркүйектегі дерек
Ұлттық статистика бюросы пияз, сәбіз, алма, қияр, картоп, қант, тауық еті және сүйекті сиыр еті бағасының бір аптада төмендегенін тіркеді. Пайыздарды, қалалар арасындағы айырманы және бұл деректің шегін түсіндіреміз: кейбір өнімнің бір аптада арзандауы бүкіл тұрмыс құны төмендеді дегенді білдірмейді.
Қазақстанда әлеуметтік маңызы бар азық-түліктің бір бөлігінің бағасы 2026 жылғы 23 қыркүйекке дейінгі аптада төмендеді. Ұлттық статистика бюросы ең үлкен өзгерісті пияздан байқады: минус 4,3%. Дегенмен бір апталық деректі абайлап оқу керек. Ол отбасының бүкіл шығынын емес, белгілі бір тауарлар тізіміндегі бағытты көрсетеді.
Бір аптада не арзандады
Жарияланған мәліметте орташа бағасы төмендеген сегіз өнім көрсетілген:
| Өнім | Бір аптадағы өзгеріс |
|---|---|
| Пияз | −4,3% |
| Сәбіз | −2,8% |
| Алма | −2,5% |
| Қияр | −1,3% |
| Картоп | −0,9% |
| Қант | −0,5% |
| Тауық еті | −0,5% |
| Сүйекті сиыр еті | −0,4% |
Қой еті, сүзбе және қырыққабат бағасы өзгермеді. Бюро хабарламасында бүтін тауық та өзгермеген жеке санат ретінде берілген. Оны 0,5% арзандаған тауық еті санатымен араластырмау керек.
Орташа баға әр дүкендегі баға емес
Ел бойынша пияздың орташа бағасы бір килограмына 142 теңге болды. Бақыланған қалалардың ішіндегі ең төмен орташа баға Талдықорғанда тіркелді — 107 теңге. Сәбіздің елдік орташа бағасы 215 теңге, ал Павлодардағы ең төмен көрсеткіш 140 теңге болды.
Алманың орташа бағасы 727 теңгені, Шымкентте 554 теңгені құрады. Қызанақтың елдік орташа бағасы бір килограмына 668 теңге болды. Ең төмен көрсеткіш Таразда — 412 теңге және Түркістанда — 416 теңге.
Бұл жиынтық бақылау нәтижелері. Сатып алушы өнімнің сұрыбына, сапасына, дүкен түріне, ауданға, жеңілдікке немесе сатып алу уақытына байланысты басқа баға көруі мүмкін. Дұрыс салыстыру үшін бірдей тауарды, ұқсас сауда орнын және бірнеше күндегі бақылауды пайдалану қажет.
Жалпы индекс қай қалаларда төмендеді
Әлеуметтік маңызы бар азық-түлік бағасының апталық жалпы деңгейі Қарағандыда 0,4%, Ақтөбе мен Жезқазғанда 0,2%, Түркістанда 0,1% төмендеді.
Астана, Алматы, Көкшетау, Шымкент, Қонаев, Павлодар және Семейде көрсеткіш алдыңғы апта деңгейінде қалды. Индекстің өзгермеуі әр өнімнің бағасы бір орында тұрды деген сөз емес: кейбір тауардың қымбаттауы басқасының арзандауымен теңесуі мүмкін.
Бұл көрсеткіш нені өлшейді
Әлеуметтік маңызы бар азық-түлік тізіміне 31 атау кіреді. Бюро индексті облыс орталықтарында, республикалық маңызы бар қалаларда және астанада жүргізілген бақылау арқылы әр апта есептейді.
Көрсеткіштің нақты мақсаты бар: негізгі азық-түлік бағасының жедел өзгерісін көрсету. Оған жалдау ақысы, коммуналдық қызмет, көлік, киім, дәрі-дәрмек және көптеген басқа шығын кірмейді. Сондықтан осы мәліметтен жалпы инфляция дәл осындай пайызға төмендеді немесе әр отбасының шығыны азайды деген қорытынды жасауға болмайды.
Маусымдық өнім, жеткізу және сауда қоры көкөніс пен жеміс бағасын жылдам өзгерте алады. Тұрақты үрдісті қысқа маусымдық арзандаудан ажырату үшін бірнеше аптаны және тұтыну бағаларының кең индексін салыстыру қажет.
Деректі отбасылық бюджетте қалай қолдануға болады
Тәжірибелік тәсіл — үнемі сатып алатын тауарлардан өзіңіздің шағын себетіңізді жүргізу. Бағасын, салмағын, дүкенін және күнін жазып отырыңыз. Төрт аптадан кейін жеке өзгерісіңіз республикалық индекспен сәйкес келе ме және шығынға қай тауар көбірек әсер етеді деген сұраққа жауап пайда болады.
Апталық статистика ұсыныстарды салыстыруға пайдалы бағдар береді, бірақ барлық сауда орнында бірдей баға болатынына кепілдік бермейді. Келесі мәлімет 23 қыркүйектен кейін арзандау жалғасты ма, соны көрсетеді.
Дереккөз
Материалдағы пайыздар мен орташа бағалар ресми апталық мәліметтен алынды. Көрсеткіштің шегі туралы тұжырымдар — редакциялық түсіндірме.
Пікірлер (0)
Пікір қалдыру үшін кіріңіз →
Әзірге пікір жоқ. Бірінші болыңыз.