Shanraq.org Shanraq.org

Әлем — Shanraq.org талдаулары

Соңғы жарияланымдар

Әлем

Иркутск облысындағы оба: 4 қазанға дейін не расталды және жаңа ошақ қаупі бар ма

Иркутск облысында Шелехов ауруханасындағы пациент қайтыс болғаннан кейін 197 байланыста болған адам оқшауланды. Өңірлік деректер өкпе обасы туралы айтады, ал федералдық мекеме әзірге «аса қауіпті инфекция» деген атауды қолданады. Расталған дерек, болжам және тәуекелді дүрлікпей талдаймыз.

Әлем

Эль-Ниньо бір өңірге құрғақшылық пен тасқын қаупін қатар әкеледі: WMO болжамы

Дүниежүзілік метеорологиялық ұйым Үнді мұхитының оңтүстік-батысында қарама-қарсы қауіптер күшейетінін ескертті: оңтүстікте жауын азайса, солтүстікте нөсер, су тасқыны және көшкін болуы ықтимал. 2027 жылғы наурызға дейінгі болжам әр аумаққа бөлек дайындық қажет екенін көрсетеді.

Әлем

ЕО-да отын бар, бірақ дизель мен авиаотын қымбат: Еурокомиссияның мұнай тобы нені байқады

Еурокомиссия ЕО-ның мұнаймен қамтылуы әзірге тұрақты екенін, бірақ дизель мен авиаотын бағасы жоғары қалғанын хабарлады. Амстердам–Роттердам–Антверпен хабындағы қор бес жылдық орташадан төмен, зауыттар шегіне жуық жұмыс істейді, ал төтенше резерв қолжетімді.

Әлем

Шынайы мұра деген не: Азия-Тынық мұхиты сарапшылары реставрация қағидасын талқылады

Ханойда ЮНЕСКО-ның Азия-Тынық мұхиты мұрасының шынайылығы жөніндегі диалогы өтті. Ағаш ғибадатхана, тірі тарихи аудан немесе қауым үнемі жаңартып отыратын орын үшін «бастапқы материалды сақтау» қағидасы әрдайым жеткіліксіз. Дәстүр, қызмет, қолөнер және жады бірге ескерілуі керек.

Әлем

Ливияда найзағай мен кенет тасқын болды: жаңбыр алыста жауса да су неге қауіпті

18–26 қыркүйекте күшті найзағай Ливияның солтүстік-батысы мен орталығынан оңтүстік-батысына ауысып, құрғақ аңғарлармен су ағуын, кенет тасқын мен су жиналуын туғызды. Қуаң жерде қауіп жаңбыр жауған алыс аумақтан арнамен жетуі мүмкін, сондықтан ерте ескерту шешуші мәнге ие.

Әлем

ЕО интернеттегі балалар қорғанысын күшейтеді: Цифрлық қызметтер кеңесі нені талқылады

Еуропалық цифрлық қызметтер кеңесі DSA аясында балалар қауіпсіздігін, сайлау тұтастығын және сенімді хабарлаушылар рөлін талқылады. Назарда — болашақ EU KIDS Act және платформалардың жауапкершілікті ата-анаға ысыра салмай, жүйелік тәуекелді азайту міндеті.

Әлем

Polo дауылы бір тәулікте бесінші санатқа жетті: NASA жылы мұхиттың рөлін түсіндірді

Polo 24 сағатта жел жылдамдығын 90 түйінге арттырып, Тынық мұхитының шығысында бесінші санатқа жетті. NASA мұны өте жылы су, жоғары ылғал, жел ығысуының әлсіздігі және мұхит тереңіндегі мол жылу қорымен байланыстырады.

Әлем

Абу-Дабидегі БҰҰ конгресі: әлем киберқылмыс пен жаңа қауіптерге қалай жауап бермек

Абу-Дабиде БҰҰ-ның Қылмыстың алдын алу және қылмыстық сот төрелігі жөніндегі 15-конгресі ашылды. 1 қазанға дейін мемлекеттер киберқылмыс, ұйымдасқан желілер, сот төрелігіндегі ЖИ, жәбірленушілерді қорғау және активтерді қайтаруды талқылайды. Күн тәртібі мен күтілетін нәтижені түсіндіреміз.

Әлем

Жаңа пандемияға дайындық: БҰҰ Бас Ассамблеясында не келісілді

БҰҰ Бас Ассамблеясының жоғары деңгейдегі кездесуінде елдер пандемияның алдын алу және оған дайындық міндеттемелерін растады. Негізгі бағыттар — тұрақты қаржыландыру, мықты денсаулық жүйесі, қатерді ерте анықтау және вакцина, диагностика мен емге тең қолжетімділік. Қандай шешім қабылданғанын және не әлі келісіліп жатқанын түсіндіреміз.

Әлем

Теңіз деңгейі екі есе жылдам өсіп жатыр: БҰҰ 2026 жылы не шешті

БҰҰ Бас Ассамблеясы теңіз деңгейінің көтерілу қаупі жөніндегі саяси декларацияны қабылдады. Жиында келтірілген дерек бойынша өсім жылына 2,1 миллиметрден 4,7 миллиметрге дейін үдеген, ал 2050 жылға қарай жағалау қатеріне бір миллиардтан астам адам ұшырауы мүмкін. Шешімнің порттарға, әлемдік саудаға, бағаға және мұхиттан алыс елдерге де әсерін түсіндіреміз.

Әлем

Украина отар болудан бас тартты. Біз — әзірге жоқ

1994 жылғы 5 желтоқсанда Будапештте үш бірдей құжатқа қол қойылды — Украина, Қазақстан және Беларусьпен. Украина 1 900 оқтұмсық берді, Қазақстан — 1 410. Екеуміз бір нүктеден бастадық: оларда адам басына 1 483 доллар, бізде 1 442. Айырма ақшада емес болып шықты.

Әлем

Құдай бізбен бірге: тулар көрінбейтін биіктен қарағандағы соғыс анатомиясы

Шекара көрінбейтін биіктен қарағанда бірде-бір соғыс жақсылық пен жамандықтың айқасына ұқсамайды. Тетік біреу: халыққа таңдаулылық сіңіріледі, ол нәсілмен, ұлтпен не Құдаймен киелендіріледі, содан соң бөтен байлық үшін өлуге жіберіледі. Герингтің Нюрнбергтегі мойындауы.

Әлем

Айдаһар иінде: неге баяулаған Қытай өсіп келе жатқаннан қауіптірек

Отыз жыл бойы Қытай Американы қашан басып озады деп таласты; 2026 жылы сұрақ басқа — ол шыңынан асып кетті ме. Өсіп келе жатқан держава шыдамды, ал уақыт өзіне қарсы деп күдіктенгені шыдамсыз болады. Сарапшылардың төрт лагері, әрқайсысының соқыр дағы және 2026–2036 болжамы.

Әлем

Пайыз зеңбіректен асқанда: Американың қарызы келесі онжылдықты қалай болжайды

2026 жылы АҚШ қарызына әскерінен көп төлейді: пайызға 1,0 триллион, қорғанысқа 885 миллиард. Мемлекеттік қарыз — 38,86 триллион, күніне 7 миллиардқа өседі. Бұл шектен өткен бірде-бір держава ұзақ ұлы болып қалмады: Испания, Франция, Британия. 2027–2035 жылдар нені білдіреді.

Әлем

Бетбұрыс емес, ескерту: Омбыда Тоқаев Путинге не айтты

Тоқаев Омбыда, Путиннің қасында отырып, Украинадағы соғысты тоқтатып, «Стамбул формуласы 2.0-ге» оралуды ұсынды. Неге бұл Мәскеуден бетбұрыс емес және неге мәселе тек ізгілікте емес: Қазақстан мұнай экспортының 80 пайызға жуығы КТК арқылы Новороссийск терминалына барады.

Әлем

Табиғаттың жүрегі: таулардың ұлылығы бізді неге үйретеді

Анд шыңдары мен Амазония тереңдігі сияқты жерлер бар — онда адам ұзақ уақыттан кейін алғаш рет өзін кішкентай сезінеді. Бұл қорлау емес, ем. Қала адамды әлемнің кіндігі санайтындай құрылған; табиғат бізден бұрын болған, кейін де болады, ұлылығымызда шаруасы жоқ.

Әлем

Қашып құтыла алмайтын үш сұрақ

Океаниядағы алыс аралға кетіп, Гоген үлкен кенеп салып, оған үш сұрақ жазды: біз қайдан келдік, кім едік, қайда барамыз. Ол өркениеттен қашты да, бұл сұрақтардан қашып құтылмайтынын түсінді: олар айналада емес, ішіңде тұрады. «Не үшін» деген жауабы барлар кез келген «қалайды» көтереді.

Әлем

АҚШ пен Иран: тежеу логикасы

АҚШ пен Иранның қарсыласуы ондаған жыл бойы созылып, мезгіл-мезгіл шиеленіседі, бірақ үлкен тікелей соғыс әлі болған жоқ. Тежеу екі тарап та қақтығыс бағасын ұтыстан жоғары санағанда жұмыс істейді. Санкция мен нүктелік соққы — шектен өтпей қысым жасау тәсілі.

Әлем

Шанхай: ниеттің бағасы. 15 миллиард долларды қалай оқу керек

16 шілдеде Шанхайда жарияланды: 70-тен астам құжат, сомасы 15 миллиард доллардан асады. Бірде-біреуі бойынша бөліп көрсету жоқ, сан неден құралғанын журналист те, депутат та тексере алмайды. Пакет шарттар мен ниет меморандумдарын араластырған — табиғаты бөлек міндеттемелер.

Әлем

Ормуз бұғазы құлыпта: неге судың бір жіңішке жолағы бүкіл әлемді кепілде ұстап тұр

АҚШ пен Иран соғысының алтыншы күні: Бендер-Хамирдегі көпірлерге соққы, АҚШ одақтастарына, соның ішінде Катарға зымыран, Кувейттің шекара бекеттері зақымдалды. Әлемнің жартысының мұнайы өтетін Ормуз бұғазында не болып жатыр. Өзара тәуелділік осал.