Реакция теңдеуінен өнім массасын қалай есептейміз?

Тірек карта

Модель сызбасы

Тек қағаз, калькулятор және дайын деректер. Реакция жүргізбеңіз, газ алмаңыз, заттарды қыздырмаңыз және тұрмыстық химикаттарды араластырмаңыз.

Жағдай және сұрақ

Есептік модельде 10,0 г таза CaCO₃ CaCO₃ → CaO + CO₂ теңдеуі бойынша толық айналады. CO₂ массасын табыңыз. Шартта айналу берілген; үйде карбонаттарды қыздыру не газ алу қажет емес.

Жаңа сөздер түсінікті тілмен

Өнімнің теориялық массасы — берілген құрам және шектеуші реагенттің толық айналуы жағдайында теңдеуден есептелетін масса. Алдымен n(бастапқы)=m/M, кейін n(өнім)=n(бастапқы)×b/a, соңында m(өнім)=nM. Жорамал — модельдің аталуы тиіс шарты: тазалық, таңдалған реакция және айналу дәрежесі.

Алдын ала болжаңыз

Болжаңыз: M(CO₂)=44 g/mol болғандықтан ғана 10 г CaCO₃-тен 44 г CO₂ шығуы мүмкін бе? Осы реакциядағы өнім бөлігінің массасын бастапқы зат массасымен салыстырыңыз. Массаның қай бөлігі CaO құрамында қалатынын анықтаңыз.

Зерттеңіз не берілген деректі талдаңыз

M(CaCO₃)=100, M(CaO)=56, M(CO₂)=44 g/mol берілген. Коэффициенттер 1:1:1. Үш өтудің әрқайсысында бірліктерді жазыңыз; бір моль үшін 100=56+44 теңгерімін бөлек тексеріңіз. Бұл деректерден реакция уақытын не энергия шығынын табуға болмайды.

Талданған мысал

n(CaCO₃)=10,0/100=0,100 mol. Демек, n(CO₂)=0,100 mol, m(CO₂)=0,100×44=4,40 г. Қалған CaO массасы 0,100×56=5,60 г. Өнімдер массасы 4,40+5,60=10,00 г модельдегі зат сақталуына сәйкес келеді.

Жиі кездесетін қате

Қате: 0,100 нәтижесіне тоқтап, мольдің орнына «г» жазу. Тағы бір қате — қоспалы үлгінің бүкіл массасын таза CaCO₃ ретінде қолдану. Қоспа үшін алдымен әрекеттесетін зат массасы қажет; басқа компоненттер бөлек есепке алынады.

Жаңа жағдайға көшіру

Жаңа есеп: 5,30 г таза Na₂CO₃ жеткілікті HCl-мен толық әрекеттеседі: Na₂CO₃ + 2HCl → 2NaCl + H₂O + CO₂. M(Na₂CO₃)=106, M(NaCl)=58,5 g/mol берілген. NaCl теориялық массасын табыңыз. Газ жинау қажет емес.

Жауап және есте сақтау

Тексеру: n(Na₂CO₃)=0,0500 mol, n(NaCl)=0,100 mol, m(NaCl)=5,85 г. Тұз массасы карбонат массасынан көп, себебі оның құрамының бір бөлігі HCl-ден келеді. Жалпы массаны тексергенде тек бірінші затты емес, барлық реагентті қосыңыз.

Тапсырма

25 г CaCO₃ толық айналғанда теориялық қанша CO₂ түзіледі? Қанша CaO қалады?

Жауаптар

Қашан қайта қарау

Бетті жауып, 10 минуттан кейін картаны есіңізден салыңыз, ұғымдарды өз сөзіңізбен түсіндіріңіз және жаңа жағдайды шешіңіз. Бір күн және бір аптадан соң кеңессіз қайталаңыз. Қате қалса, талданған мысалға оралып, қай қадамды өткізіп алғаныңызды жазыңыз.

Дереккөздер мен шектер

• OpenStax: reaction stoichiometry

Теңдеу коэффициенттері зат мөлшерлерін қалай байланыстырады?

Қай реагенттің жетпейтінін қалай анықтаймыз?