Химия: заттар әлемін зерттейміз 47-сабақ (барлығы 49)
Қай реагенттің жетпейтінін қалай анықтаймыз?
Зат мөлшерлерін коэффициенттермен салыстырып, теориялық өнім мен артық зат қалдығын табамыз.
Тірек карта
Модель сызбасы
Тек қағаз, калькулятор және дайын деректер. Реакция жүргізбеңіз, газ алмаңыз, заттарды қыздырмаңыз және тұрмыстық химикаттарды араластырмаңыз.
Жағдай және сұрақ
2H₂ + O₂ → 2H₂O қағаз моделінде 3 mol H₂ және 2 mol O₂ берілген. Екі сан да оң: бәрі бір уақытта таусыла ма? Карточкаларды 2:1 қатынасымен топтап, қай жиын ертерек аяқталатынын қараңыз. Нақты газдарды пайдаланбаңыз.
Жаңа сөздер түсінікті тілмен
Шектеуші реагент толық айналу моделіндегі өнімнің ең көп мөлшерін анықтайды. Артық реагент — содан кейін басқа реагенттің қалатын бөлігі. Бір берілген реакцияда әр реагент үшін n/ν салыстырыңыз; ν — оның оң коэффициенті. Ең кіші қатынас шекті береді. Қатынастар тең болса, қоспа стехиометриялық.
Алдын ала болжаңыз
Шектеушіні тек кіші масса не аз моль саны бойынша таңдауға бола ма? 3 mol H₂ және 2 mol O₂ үшін 3 пен 2-ні емес, 3/2 мен 2/1-ді салыстырыңыз. Коэффициентке неліктен бөлетінімізді түсіндіріңіз.
Зерттеңіз не берілген деректі талдаңыз
Бастапқы мөлшерді, шығынды және қалдықты бөлек жолдарға жазыңыз. H₂ коэффициенті 2, O₂ коэффициенті 1. 1,5 mol және 2 mol қатынастары реакция мүмкіндігін бірдей негізге келтіреді; «1,5» саны өнім коэффициентін ескермей кез келген өнім мөлшері бола алмайды.
| Нысан / қадам | Берілгені / есеп | Нәтиже |
|---|---|---|
| H₂ | 3 / 2 | 1.5 mol |
| O₂ | 2 / 1 | 2 mol |
| O₂ | 2 − 1.5 | 0.5 mol |
Талданған мысал
Ең кіші n/ν — 1,5 mol, сондықтан H₂ шектейді. 3 mol H₂ мен 1,5 mol O₂ жұмсалып, 3 mol H₂O түзіледі. Оттек қалдығы 2−1,5=0,5 mol. Оның қалдығы су мөлшеріне қосылмайды.
Жиі кездесетін қате
Қате: 2 саны 3-тен аз болғандықтан O₂-ні шектеуші деу немесе бастапқы O₂-нің бәрін өнімге айналдыру. Өнімді екі реагент мөлшері де шектейді. Теріс қалдық модель не есеп қатесін көрсетеді. Мұнда бір реакция және шектеуші реагенттің толық айналуы қабылданған.
Жаңа жағдайға көшіру
Сол модельдің жаңа жағдайы: 4 mol H₂ және 1 mol O₂. Шектеуші реагентті, H₂O мөлшерін, H₂ қалдығын табыңыз. Кейін 2 mol H₂ мен 1 mol O₂ жиынын тексеріңіз: идеал модельде артық зат бар ма?
Жауап және есте сақтау
Тексеру: бірінші жағдайда O₂ шектейді; 2 mol H₂O түзіліп, 2 mol H₂ қалады. Екінші жағдайда қатынас стехиометриялық, артық зат жоқ. Атомдарды өнімде ғана емес, қалған реагенттерде де тексеріңіз: қалдық та соңғы жүйеге кіреді.
Тапсырма
2H₂ + O₂ → 2H₂O үшін 1 mol H₂ және 1 mol O₂ бар. Қайсысы шектейді? Қанша O₂ қалады?
Жауаптар
Жауаптарды көрсету
H₂; 0,50 mol O₂ қалады, 1 mol H₂O түзіледі.
Қашан қайта қарау
Бетті жауып, 10 минуттан кейін картаны есіңізден салыңыз, ұғымдарды өз сөзіңізбен түсіндіріңіз және жаңа жағдайды шешіңіз. Бір күн және бір аптадан соң кеңессіз қайталаңыз. Қате қалса, талданған мысалға оралып, қай қадамды өткізіп алғаныңызды жазыңыз.
Пікірлер (0)
Пікір қалдыру үшін кіріңіз →
Әзірге пікір жоқ. Бірінші болыңыз.