Химия: заттар әлемін зерттейміз 55-сабақ (барлығы 58)
Берілген үлеспен құрамдастар массасын қалай табамыз?
Ерітінді құрамын қағазда жоспарлап, кері есеппен тексереміз.
Тірек карта
Модель сызбасы
Тек қағаз, калькулятор және деректермен жұмыс. Үлгілерді қыздырмаңыз, дәмін татпаңыз, иіскемеңіз, тұрмыстық химияны араластырмаңыз және электрлік тәжірибе жасамаңыз. Мөлдірлік пен қарапайым сүзу судың ішуге жарамдылығын дәлелдемейді.
Жағдай және сұрақ
Массалық үлесі 8% болатын 250 г қант ерітіндісін сипаттау керек. Бұл үй тәжірибесінің рецепті емес, дайын қоспа құрамы туралы есеп. Бөлім бүкіл ерітінді массасына қатысты. Қандай екі масса қосылып 250 г береді?
Жаңа сөздер түсінікті тілмен
w=m(зат)/m(ерітінді) анықтамасынан m(зат)=w×m(ерітінді) шығады. Екі құрамдасты жүйеде m(су)=m(ерітінді)−m(зат). Кері тексеру алынған массаларды анықтамаға қояды. Ол қате бөлімді не пайызды қате айналдыруды табуға көмектеседі.
Алдын ала болжаңыз
Болжаңыз: 8% үлесте зат массасы ерітінді массасының жартысынан артық бола ала ма? Бірдей құрамдағы 100 г және 250 г жоспарларын салыстырыңыз. Екі масса да 2,5 есе артса, үлес сақтала ма?
Зерттеңіз не берілген деректі талдаңыз
Мақсатты 250 г және w=0,08 жазыңыз. «Зат — су — барлығы» кестесін құрыңыз. Модельде құрамдастар таза, еру толық, шығын жоқ. Бұл шарттар болмаса, құрам өзгереді; есеп нақты дайындаудың дәлдігін дәлелдемейді.
| Нысан / қадам | Берілгені / есеп | Нәтиже |
|---|---|---|
| 250 g; 8% | 0.08 × 250 | 20 g + 230 g |
| 400 g; 5% | 0.05 × 400 | 20 g + 380 g |
| 8 g; 5% | 8 / 0.05 | 160 g |
Талданған мысал
m(қант)=0,08×250=20 г; m(су)=250−20=230 г. Тексеру: 20+230=250 г және 20/250=0,08. 20 г қантқа 250 г су алсақ, 270 г қоспа және шамамен 7,41% үлес шығады, 8% емес.
Жиі кездесетін қате
Қате: «250 г ерітінді» мен «250 г еріткішті» шатастыру. Қоспалы реагенттің бүкіл массасын таза зат массасы деп алуға болмайды. Мұнда тазалық берілген; қоспа есебі бөлек баланс талап етеді және белгісіз затты пайдалану нұсқауы емес.
Жаңа жағдайға көшіру
Жаңа жағдай: қант үлесі 5% болатын 400 г ерітіндіні қағазда жоспарлаңыз. Екі массаны, қосындыны және қатынасты тексеріңіз. Сол үлеспен 8 г қант бар ерітінді массасын табыңыз. Бірліктерді жазыңыз.
Жауап және есте сақтау
Тексеру: 20 г қант және 380 г су; 20/400=0,05. Қант 8 г болса, ерітінді массасы 8/0,05=160 г, су 152 г. Бірдей қант массасы әртүрлі құрамды ерітіндіге кіреді: үлес пен бүкіл қоспа массасын көрсетіңіз.
Тапсырма
300 г 4%-дық қант ерітіндісінің құрамдастар массасын табыңыз. Жауапты тексеріңіз.
Жауаптар
Жауаптарды көрсету
12 г қант және 288 г су; 12/300=0,04.
Қашан қайта қарау
Бетті жауып, 10 минуттан кейін картаны есіңізден салыңыз, ұғымдарды өз сөзіңізбен түсіндіріңіз және жаңа жағдайды шешіңіз. Бір күн және бір аптадан соң кеңессіз қайталаңыз. Қате қалса, талданған мысалға оралып, қай қадамды өткізіп алғаныңызды жазыңыз.
Пікірлер (0)
Пікір қалдыру үшін кіріңіз →
Әзірге пікір жоқ. Бірінші болыңыз.