Емханада және дәріханада: қажеттілікті дәл айту

Картадағы орнымыз

Тірек әрекетті қысқа бағыт ретінде көрсетеді: жағдаят белгісі, қажетті сөйлем, әңгімелесушінің жауабы және нәтижені тексеру. Көрсеткілерді саусақпен жүргізіп, әр түйіннің мағынасын айтыңыз, кейін сызбаны жауып, таза парақта қалпына келтіріңіз. Түс қадамды табуға көмектеседі, бірақ жауап түссіз де шығуы керек.

Өмірлік жағдай

Адам таныс емес жерде өзін нашар сезінеді. Ол түсінікті белгілер мен уақытын айтып, маман көмегін алуы керек және оқу диалогына сүйеніп шешім қабылдамауы тиіс.

Тыңдаңыз және жауап беріңіз

Тыңдау: Өзімді нашар сезініп тұрмын. — Қазіргі халімді айтамын.

Тыңдау: Тамағым ауырып тұр. — Бақыланған белгіні айтамын.

Тыңдау: Дене қызуым бар. — Дене қызуы бар екенін айтамын.

Тыңдау: Бұл қашан басталды? — Белгінің басталған уақытын сұраймын.

Тыңдау: Кеше кешке басталды. — Басталған уақытты айтамын.

Тыңдау: Маған дәрігердің көмегі керек. — Маман көмегін сұраймын.

Жаттығуды орындау реті

Бірінші тыңдағанда мәтінді жауып, орын мен сөйлеушінің мақсатын анықтаңыз. Екінші рет қазақша жолды ашып, мағыналық бөліктерге бөліңіз де, жазбадан кейін асықпай қайталаңыз. Үшінші рет үлгіні алып тастап, уақытты, тауарды, қызметті немесе себепті өзгертіп, өз сөйлеміңізді айтыңыз. Жазба айтылым үлгісін береді; түсінуді дұрыс жауап не әрекет дәлелдейді.

Нақты үлгі

Сөйлеу сәтіндегі күй -ып/-іп және тұрмын арқылы беріледі: сезініп тұрмын, ауырып тұр. Дене мүшесі көбіне тәуелдік жалғауын алады: тамағым, дене қызуым. Бақыланатын белгіні және басталған уақытын айтыңыз; диагнозды, дәріні және мөлшерін білікті маман анықтайды.

Тірек белгі

ҚАЛАЙ? → БЕЛГІ → ҚАШАН БАСТАЛДЫ? → МАМАН → НҰСҚАУЛЫҚТЫ ҚАЙТАЛАУ

Ереженің шегі

Бұл сабақ диагноз қоймайды және ем тағайындамайды. Тыныс алу қиындаса, адам есінен танса, қатты ауырсыну, инсульт белгісі немесе басқа қауіпті жағдай болса, жергілікті жедел қызметке дереу хабарласу керек. Бөтен дәріні қабылдамаңыз және маңызды аллергияны маманнан жасырмаңыз.

Түсіндірмеге дейін болжаңыз

Үлгіні оқымай тұрып жағдаятты қарап, міндетті шын орындайтын сөйлемді таңдаңыз. Болжамды жазыңыз. Түсіндірмеден кейін жеке жалғауды емес, мағыналық белгіні белгілеңіз: әдеттегі әрекет, рет, мөлшер, өтініш, жазылу уақыты, белгі немесе табылған қате.

Тірексіз қалпына келтіріңіз

Бетті жауып, тіректің төрт негізгі түйінін алпыс секундта салыңыз. Сурет бойынша таныс сөйлемді, өзгертілген сөйлемді және әңгімелесушінің лайық жауабын айтыңыз. Бір қадам жоғалса, тек сол бөлікті ашып, тізбекті қайта қалпына келтіріңіз.

Қатені тауып, түзетіңіз

Оқушы тек маған дәрі керек деп, суретке қарап препарат таңдайды. Белгі, ұзақтығы және маман бағасы жоқ. Тізбекті қайтарыңыз: не байқалды, қашан басталды, кімге айту керек, маман нені нақтылады.

Жаңа жағдайға көшіріңіз

Өмірлік міндеттің өзін өзгертіңіз: басқа таң, сатып алу, тағам, уақыт, мекеме немесе мәселе. Серіктес бір бейтаныс карточка беріп, жатталған диалогты қайталамай, мағынаны нақтылай алғаныңызды тексереді.

«Менің ортам» жобасындағы өзгеріс

Жобаға қауіпсіз өтініш карточкасын қосыңыз: екі бақыланатын белгі, басталған уақыт, маман байланысы және нұсқаулықты қайталау өрісі. Нақты адамның диагнозын жазбаңыз.

Тапсырма

Міндетті. Дәрі атауынсыз бес қадамдық өтінішті ойнаңыз: күй, белгі, басталу, маман көмегін сұрау және нұсқаулықты қайталау. Тасымал тексеруі. Бейтаныс белгі карточкасын алып, диагноздың орнына нақтылау сұрағын қойыңыз.

1, 7 және 30 күннен кейін қайталау

• Ертең тіректі қалпына келтіріп, екі сөйлемді оқымай ойнаңыз.
• Жеті күннен кейін жаңа тұрмыстық міндетті орындап, 10 өлшемнің кемінде 7-еуін орындаңыз.
• Отыз күннен кейін құрылымды қауіпсіз шынайы жағдайда қолданып, енді қажет емес тіректі белгілеңіз.

Келесі сабақ: Құжат және қызмет қатесі: сабырмен нақтылау және түзету