Дерек пе, пікір ме: нені тексеруге болады?

Картадағы орнымыз

Сызбадағы төрт бөлікті саусақпен көрсетіп, әрқайсысының қызметін атаңыз. Содан кейін картаны жабыңыз. Түс тексеру ретін көруге көмектеседі, бірақ дәлелдің орнына жүрмейді. Бір бөлікке мәлімет жетпесе, бос қалдырып, себебін айтыңыз. Мұндағы сандар — ойдан алынған оқу деректері; біз нақты кітапхана статистикасын таратпаймыз.

Өмірлік жағдай

«Менің ортам» жолсілтемесі үшін топ ойдан шығарылған кітапхананы сипаттайды. Бір парақта жұмыс уақыты мен мақтау сөзі қатар тұр. Екеуі де сенімді естіледі, бірақ әртүрлі тексеріледі.

Тыңдап, жауап беріңіз

Тыңдау: Кітапхана сағат тоғызда ашылады. — Кітапхананың ашылу уақытын айтамын.

Тыңдау: Бұл өте ыңғайлы кітапхана. — Бұл — жеке бағалау.

Тыңдау: Меніңше, бұл орын тыныш. — Өз пікірімді білдіремін.

Тыңдау: Кестені қайдан тексереміз? — Ақпараттың дереккөзін сұраймын.

Тыңдау: Хабарландыруда тоғыз деп жазылған. — Хабарландыруға сүйенемін.

Тыңдау: Бұл пікір, оны бәрі бірдей қабылдамауы мүмкін. — Пікірдің жеке екенін көрсетемін.

Жаттығу жолы

Алдымен мәтінді жауып тыңдаңыз: әр сөзді естімесеңіз де, негізгі мағынаны айтыңыз. Екінші тыңдауда тек тірек сөздер мен сандарды жазыңыз; үшіншіде мәтінді ашып, алғашқы болжамдағы бір қатені табыңыз. Қазақша сөйлемді әріптеп бөлмей, тұтас қайталаңыз. Мағына әлі белгісіз болса, 60-сабақтағы тәсілмен серіктестен керекті бөлікті қайталауын сұраңыз.

Дәл үлгі

Сағат тоғызда — тексерілетін уақыт: қолданыстағы кестені табыңыз. Ыңғайлы — адамның қажетіне байланысты баға. Меніңше сөзінен пікір иесі көрінеді, бірақ ол болмаса да мақтау пікір болып қала береді. Хабарды, дереккөзді және әсерді бөлек жазыңыз.

Тірек белгі

ХАБАР → ТЕКСЕРУ → ПІКІР → АЖЫРАТУ

Ереженің шегі

Тексеруге болатын сөйлем бірден дұрыс болып шықпайды. Хабарландыру ескіруі мүмкін; пікір тәжірибеге сүйенсе де, бәріне ортақ дерекке айналмайды.

Түсіндірмеден бұрын болжаңыз

Үлгіні оқымай тұрып, қандай қорытынды күтетінін және нені растай алатыныңызды жазыңыз. Жауапты қай сөз не сан өзгерте алатынын айтыңыз. Содан кейін болжамды дерекпен салыстырыңыз; өз ойыңызды түзету — зейіннің белгісі.

Тірексіз еске түсіріңіз

Мәтін мен сызбаны жабыңыз. Бір минутта төрт тіректі салыңыз, қазақша екі байланысты сөйлем айтыңыз және белгілі мәліметтің қай жерде аяқталатынын серіктеске түсіндіріңіз. Кейін бетті ашып, әр бөлшекті салыстырып, дәл емес бір сөзді түзетіңіз.

Қатені тауып, түзетіңіз

Оқушы «өте ыңғайлы» сөзін «ресми жұмыс уақыты» өрісіне жазды. Бағаны пікірге ауыстырып, уақыттың дереккөзін табыңыз.

Жаңа жағдайда қолданыңыз

Жаңа пікірде «мұнда әрдайым тыныш» делінген. «Әрдайым» деуге дейін нені бақылау керек, ал нені жеке тәжірибе деп көрсету орынды?

«Менің ортам» жобасын толықтыру

«Менің ортам 2.1» жобасы жеке дерексіз, ойдан шығарылған оқу жолсілтемесі болып қалады. Әр қорытындыға бастапқы хабарды, тексерілген күнді және әлі белгісіздікті сақтаңыз. Кітапхана карточкасына үш өріс қосыңыз: тексерілетін хабар, оның дереккөзі және жеке әсер. Үшеуін бір жолға араластырмаңыз.

Тапсырма

Мәтінге қарамай алты сөйлемді тыңдаңыз. Екі тексерілетін хабарды, екі бағалауды және тексеру тәсілі туралы екі сөйлемді белгілеңіз. Жұмыс уақыты туралы жаңа хабар мен шынайы жеке пікір құраңыз.

1, 7 және 30 күннен кейін қайталау

• Ертең бір сөйлемді мәтінсіз тыңдап, мағынасы мен дереккөзін еске түсіріңіз.
• Жеті күннен кейін осы картаны жаңа ойдан шығарылған хабарға не сандарға қолданыңыз.
• Отыз күннен кейін шешіміңізді басқа адамға сызбасыз түсіндіріп, расталмаған тұсты табуын сұраңыз.

Келесі сабақ: Дереккөз, күн, орын: хабар қашан дұрыс?