Толған Айлардың арасында Ай қайда жоғалады?

Сұрақ және болжам

Ай кейде толық шеңбер, кейде жіңішке орақ болып көрінеді. Доп пен жанындағы шамды алыңыз: доптың жартысы үнемі жарықта, бірақ әр бағыттан сол жартының әртүрлі бөлігін көресіз. Толық жарық диск қашан көрінетінін болжаңыз.

Жаңа сөздерді түсінейік

Ай фазасы — Жерден көрінетін Айдың Күн жарық түсірген бөлігінің үлесі. Жаңа айда Ай шамамен Жер мен Күн арасында, жарық жағы бізден теріс қарайды. Толған айда Жер шамамен Күн мен Ай арасында, Айдың жарық жағы түгелге жуық көрінеді. Бірінші және соңғы ширекте көрінетін дискінің шамамен жартысы жарық болады. Фазалардың Күнге қатысты толық айналымы шамамен 29,5 тәулік, тура төрт апта емес.

Оқу мысалын талдаймыз

Оқу сызбасында сәулелер солдан оңға өтеді: Күн сол жақта, Жер ортада. Ай Жердің сол жағында — жаңа ай, үстінде — ширек, оң жағында — толған ай. Бұл орбитаға үстінен қараған көрініс, аспандағы Ай кескіні емес. Ширекте көрінетін шеңбердің жартысына жуық бөлігі жарық. Оның нақты көрінуі орын мен жағдайға байланысты.

Қауіпсіз тексереміз

Кішкентай допты созылған қолыңызға ұстап, қозғалмайтын шамға қатысты бұрылыңыз. Жарық жартының қандай бөлігін көретініңізді бақылаңыз; Күнді шам орнына пайдаланбаңыз. Үш орынды салып, жарық көзі мен бақылаушыны белгілеңіз.

Жиі кездесетін қате

Қате: Ай орағы — Жердің көлеңкесі. Әдетте Жер көлеңкесі Айға түспейді; бұл тек ерекше тұтылу кезінде болады. Жаңа сұрақ: толған Ай неге аспанда Күнге қарама-қарсы жақта көрінеді?

Тірек сызбасы

Өзіңді тексер

Мәтінді жауып, суретті жаңа оқушыға солдан оңға қарай түсіндіріңіз. Бақылауды, оқу жорамалын және бұл дерек әлі дәлелдемейтін нәрсені атаңыз. Содан кейін жаңа жағдайдың сұрағын көмексіз шешіп, бірлікті не бағытты сызбамен тексеріңіз. Жауап сәйкес келмесе, дайын сөйлемді жаттамай, алғашқы түсініксіз сөзге оралыңыз. Ауызша жауап, сызба және өлшеу — дәлелдің әртүрлі түрі; әрқайсын адал белгілеңіз.

Зертхана журналының беті

«Менің әлемімнің зертхана журналына» жол қосыңыз: сұрақ → болжам → нені тұрақты қалдырдық → нені өзгерттік → бақылау не есеп → қорытынды → шектеу. Суретте масштабты көрсетіңіз немесе «схемалық» деп белгілеңіз. Тәжірибе жасалмаса, «біз өлшедік» демей, «оқу есебі» деп жазыңыз. Келесі сабақтан соң бұл жазбаға оралып, ненің анық болғанын белгілеңіз.

Сандар мен үлгінің дерек көзі: NASA Science.

Келесі сабақ: Неге Күн әр жаңа айда тұтылмайды?