Неге бір нәтиже аз?

Сұрақ және болжам

Қағаз үстіндегі үш жүріс 82, 84, 83 см берді. Ыңғайлы бір санды таңдап, қалғанын жасыруға болмайды. Айырма жіберу сәтінен, төсеніштен не сызғышты оқудан тууы мүмкін. Қорытынды жолға қандай сан жазасыз және ауқымды қалай көрсетесіз?

Жаңа сөздерді түсінейік

Арифметикалық орта — сандар қосындысын олардың санына бөлу. Ауқым — ең үлкеннен ең кішіні алу. Қайталанымдылық — бір тәртіптегі нәтижелердің жақындығы. Өлшеу белгісіздігі құрал мен әдісті ескергендегі мүмкін мәндер аралығын сипаттайды; үш жүрістің ауқымы автоматты түрде толық белгісіздік емес. Нөлі ығысқан сызғыш сияқты жүйелі қате барлық қайталауда қала алады.

Оқу мысалын талдаймыз

Оқу есебі: (82 + 84 + 83) / 3 = 83 см; ауқым 84 − 82 = 2 см. Мата үшін (44 + 46 + 45) / 3 = 45 см; ауқым тағы 2 см. «83 см, жеке мәндер 82–84 см» деген жазба «83,000 см»-ден адалырақ. Әдістің толық дәлдігін бөлек бағалаған жоқпыз.

Қауіпсіз тексереміз

Екі ортаны көмексіз қайта есептеңіз. Енді нөл алты жүрісте де 5 см ығысты делік: ауқым сол қалпында, бірақ көрсеткіштер қате. Басқа сызғышпен нөлді бөлек тексеру жолын ұсыныңыз. Өз тәжірибеңіз болмаса, оқу дерегін өз бақылауым демеңіз.

Жиі кездесетін қате

Қате — ауқымның жартысын кез келген қатенің дәлелденген шегі деу. Жаңа жағдайда жарамсыз сызғыш 40, 40, 40 см көрсетті. Бірдей сан неге дұрыс нәтижені дәлелдемейді?

Тірек сызбасы

Өзіңді тексер

Мәтінді жауып, суретті жаңа оқушыға солдан оңға қарай түсіндіріңіз. Бақылауды, оқу жорамалын және бұл дерек әлі дәлелдемейтін нәрсені атаңыз. Содан кейін жаңа жағдайдың сұрағын көмексіз шешіп, бірлікті не бағытты сызбамен тексеріңіз. Жауап сәйкес келмесе, дайын сөйлемді жаттамай, алғашқы түсініксіз сөзге оралыңыз. Ауызша жауап, сызба және өлшеу — дәлелдің әртүрлі түрі; әрқайсын адал белгілеңіз.

Зертхана журналының беті

«Менің әлемімнің зертхана журналына» жол қосыңыз: сұрақ → болжам → нені тұрақты қалдырдық → нені өзгерттік → бақылау не есеп → қорытынды → шектеу. Суретте масштабты көрсетіңіз немесе «схемалық» деп белгілеңіз. Тәжірибе жасалмаса, «біз өлшедік» демей, «оқу есебі» деп жазыңыз. Келесі сабақтан соң бұл жазбаға оралып, ненің анық болғанын белгілеңіз.

Келесі сабақ: Айырманы тек төсеніш тудырды ма?