Сағатына километр және секундына метр

Картадағы орнымыз

Бұл — курстың екінші блогы. «Менің әлемімнің зертхана журналында» сұрақты, деректерді және әр санның көзін сақтаңыз. Сызбадағы сандар — өз өлшеміңіз емес, оқу моделі.

Өмірден алынған көрініс

Жол белгісінде 36 км/сағ, ал зертхана кестесінде 10 м/с деп жазылған. Сандары әртүрлі. Бұлар бір жылдамдық па? Қозғалысты өзгертпей, километрді метрге, сағатты секундқа ауыстыру керек.

Жаңа сөздерді түсінейік

1 км = 1000 м; 1 сағ = 3600 с. Сондықтан 1 км/сағ = 1000/3600 м/с = 1/3,6 м/с. км/сағ санын м/с-қа аудару үшін 3,6-ға бөлеміз. Кері бағытта 3,6-ға көбейтеміз. Бірліктер қысқарады: (км/сағ) × (1000 м/км) × (1 сағ/3600 с) = м/с. Бұл сиқырлы ереже емес, келісілген бірліктерді ауыстыру.

Сандарды бірге талдайық

36 км/сағ ÷ 3,6 = 10 м/с. Мағынасын тексерейік: 36 км бір сағатта — 36 000 м 3600 с-та, яғни бірқалыпты қозғалыста секундына 10 м. Кері есеп: 10 м/с × 3,6 = 36 км/сағ. Бұл көлікке арналған оқу саны; біздің ойыншық арба әлдеқайда баяу.

Қағаздағы өз тапсырмаңыз

18 км/сағ = 18 ÷ 3,6 = 5 м/с. Ал 2 м/с = 2 × 3,6 = 7,2 км/сағ. Әр санның бірлігін жазып, кері амалмен тексеріңіз.

Жиі кездесетін қате

Қате: 36 км/сағ-ты м/с-қа аударғанда 3,6-ға көбейту. Дұрыс бағытты көру үшін бірліктері бар бөлшекті жазыңыз. Бір сағатта 3600 секунд барын және бір километрде 1000 метр барын қайта айтыңыз. Сонда 36 санын неге кішірейту керегін өз сөзіңізбен түсіндіре аласыз.

Түсінгеніңізді тексеріңіз

Мысалды жауып, дауыстап түсіндіріңіз: не берілген, не есептелген және қандай бірлікпен? Сосын шарттағы бір санды өзгертіп, қай амалды қайталау керегін айтыңыз. Түсінбейтін жаңа сөз қажет болса, жоғарыдағы анықтамасына қайта оралыңыз.

Журналға жазба

Жауапты бірлігімен және бұл мысал әлі нені дәлелдемейтінін көрсететін қысқа шектеумен жазыңыз. Тәжірибе жасамасаңыз, сандарды «оқу деректері» деп белгілеңіз.

Келесі сабақ: Орташа жылдамдық: бүкіл бағытты есептеу